Tạp chí Tim mạch học Việt Nam

Chi tiết bài viết

Mô tả chi tiết bài viết

Trang chủ
ĐỒNG THUẬN CHUYÊN GIA Số phát hành: Số 120 - 2026 NGHIÊN CỨU CƠ BẢN VỀ TIM MẠCH

Đồng thuận đa chuyên khoa trong quản lý người bệnh bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính đồng mắc bệnh tim mạch

GS.TS.BS.Ngô Quý Châu: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh; GS.TS. Huỳnh Văn Minh: Hội Tim mạch học Việt Nam; PGS.TS. Lê Thị Tuyết Lan: Hội Hô hấp Việt Nam, Hội Hen – Dị ứng & Miễn Dịch lâm sàng thành phố Hồ Chí Minh, Bệnh viện Đại học Y Dược thành phố Hồ Chí Minh; GS.TS. Phạm Mạnh Hùng: Chủ nhiệm Bộ môn Tim Mạch – Trường Đại Học Y Hà Nội; Chủ tịch Liên đoàn Tim Mạch Đông Nam Á; Phó Chủ tịch Hội Tim Mạch Học Việt Nam; PGS.TS. Chu Thị Hạnh: Hội Hô hấp Việt Nam, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh; PGS.TS. Phan Thu Phương: Hội Hô hấp Việt Nam, Bệnh viện Bạch Mai, Đại học Y Hà Nội; PGS.TS. Vũ Văn Giáp: Hội Hô hấp Việt Nam, Bệnh viện Bạch Mai, Đại học Y Hà Nội; Vũ Văn Thành: Bệnh viện Phổi Trung ương; PGS.TS. Nguyễn Văn Thọ: Hội Hen – Dị ứng & Miễn Dịch lâm sàng thành phố Hồ Chí Minh, Trường Y – Đại học Y Dược thành phố Hồ Chí Minh,; TS. Lê Thị Thu Hương: Bệnh viện Nhân dân Gia Định; TS. Nguyễn Ngọc Phương Thư: Bệnh viện Nhân dân 115, Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch; Văn Đức Hạnh: Viện Tim mạch Việt Nam, Bệnh viện Bạch Mai; Hoàng Anh Đức: Bệnh viện Bạch Mai, Đại học Y Hà Nội;
Xuất bản: tháng 5 7, 2026
Views: 68

Tóm tắt

 

Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (BPTNMT) thường đồng mắc với các bệnh tim mạch như tăng huyết áp, bệnh mạch vành, suy tim và rối loạn nhịp tim, làm tăng nguy cơ nhập viện, đợt cấp và tử vong. Ngược lại, tỷ lệ mắc BPTNMT ở người bệnh tim mạch cũng cao hơn dân số chung và ảnh hưởng xấu đến tiên lượng bệnh. Đợt cấp BPTNMT làm gia tăng rõ rệt nguy cơ biến cố tim mạch, đặc biệt trong giai đoạn sớm sau nhập viện. Sự chồng lấn giữa BPTNMT và bệnh tim mạch liên quan đến nhiều cơ chế sinh lý bệnh chung như viêm toàn thân, stress oxy hóa, rối loạn chức năng nội mô, căng phồng phổi, thiếu oxy máu và rối loạn thần kinh tự chủ. Các yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, lão hóa, ô nhiễm không khí và lối sống ít vận động đóng vai trò quan trọng trong tiến triển của cả hai bệnh lý.

Từ khóa
Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (BPTNMT) bệnh tim mạch đồng mắc viêm toàn thân stress oxy hóa rối loạn chức năng nội mô

Tài liệu tham khảo

1.
2025 GOLD Report - Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease - GOLD. https://goldcopd.org/2025-gold-report/.
2.
Rhee, C. K. et al. Management of COPD With Cardiovascular Risk in Asia: A Review by the Asian Pacific Society of Respirology COPD Assembly. Respirology 30, 817–830 (2025).
3.
De Miguel-Díez, J. et al. Multidisciplinary Management of Patients With Chronic Obstructive Pulmonary Disease and Cardiovascular Disease. Archivos de Bronconeumología 60, 226–237 (2024).
4.
Nordon, C. et al. The sustained increase of cardiovascular risk following COPD exacerbations: meta-analyses of the EXACOS-CV studies. ERJ Open Res 11, 01091–02024 (2025).
5.
Miller, J. et al. Comorbidity, systemic inflammation and outcomes in the ECLIPSE cohort. Respir Med 107, 1376–1384 (2013).
6.
Phạm Huy Tuấn Kiệt, Vũ Văn Giáp, Nguyễn Thị Thanh Hà. Chi phí trực tiếp cho y tế trong điều trị bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính theo phân loại GOLD dựa trên phân tích dữ liệu lớn từ bảo hiểm y tế Việt Nam năm 2020. Tạp chí Y học Việt Nam tập 514 - tháng 5 - số 2 – 2022.
7.
Trần Thị Yến, Nguyễn Minh Hiệp, Trịnh Minh Tráng. Tạp chí khoa học và công nghệ Đại học Thái Nguyên. 225(01):161–6.
8.
Trần Văn Thi. Nghiên cứu nồng độ hsCRP, TNF alpha huyết thanh ở bệnh nhân bệnh mạch vành có hay không có bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính. Trường Đại học Y Dược, Đại học Huế; 2016.
9.
Lê Thị Thu Hương. Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính trên bệnh nhân suy tim: tần xuất, đặc điểm cytokine và CRP trong máu, tiên lượng. Luận văn Tiến sĩ Y học; Đại học Y Dược Hồ Chí Minh; 2018.
10.
Kunisaki, K. M. et al. Exacerbations of Chronic Obstructive Pulmonary Disease and Cardiac Events. A Post Hoc Cohort Analysis from the SUMMIT Randomized Clinical Trial. Am J Respir Crit Care Med 198, 51–57 (2018).
11.
Nguyễn Đức Hoàng, Lê Trọng Chiểu, Nguyễn Đức Hưng, và cộng sự. Nghiên cứu tỷ lệ bệnh tim mạch ở bệnh nhân bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính tại Bệnh viện Trung ương Huế - Cơ sở 2. Tạp chí Y học lâm sàng Bệnh viện Trung ương Huế. 49:38–42.
12.
Nguyễn Ngọc Khánh Dung, Lâm Văn Nút. Khảo sát bệnh lý tim mạch ở bệnh nhân đợt cấp bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính điều trị tại trung tâm y tế huyện Xuân Lộc năm 2023. Tạp chí Y học Việt Nam. 545(3):297–30.
13.
Heffernan, M. & Rutherford, S. The Intersection of Chronic Obstructive Pulmonary Disease and Cardiovascular Disease: Recent Insights in a Challenging Area. CJC Open 7, 493–507 (2025).
14.
Granell, R. et al. Lung function trajectories from school age to adulthood and their relationship with markers of cardiovascular disease risk. Thorax 79, 770–777 (2024).
15.
Polman, R. et al. Cardiovascular disease and risk in COPD: a state of the art review. Expert Rev Cardiovasc Ther 22, 177–191 (2024).
16.
Barnes, P. J. Oxidative Stress in Chronic Obstructive Pulmonary Disease. Antioxidants (Basel) 11, 965 (2022).
17.
Xu, J., Zeng, Q., Li, S., Su, Q. & Fan, H. Inflammation mechanism and research progress of COPD. Front Immunol 15, 1404615 (2024).
18.
Ragnoli, B., Chiazza, F., Tarsi, G. & Malerba, M. Biological pathways and mechanisms linking COPD and cardiovascular disease. Ther Adv Chronic Dis 16, 20406223251314286 (2025).
19.
Paulus, W. J. & Zile, M. R. From Systemic Inflammation to Myocardial Fibrosis: The Heart Failure With Preserved Ejection Fraction Paradigm Revisited. Circ Res 128, 1451–1467 (2021).
20.
Lagan, J. et al. Mechanisms Underlying the Association of Chronic Obstructive Pulmonary Disease With Heart Failure. JACC Cardiovasc Imaging 14, 1963–1973 (2021).
21.
Theodorakopoulou, M. P. et al. Endothelial dysfunction in COPD: a systematic review and meta-analysis of studies using different functional assessment methods. ERJ Open Res 7, 00983–02020 (2021).
22.
Marcuccio, G. et al. The Potential Role of Nasal Cytology in Respiratory Diseases: Clinical Research and Future Perspectives. J Clin Med 14, 884 (2025).
23.
Alqarni, A. A. et al. Role of prostanoids, nitric oxide and endothelin pathways in pulmonary hypertension due to COPD. Front. Med. 10, (2023).
24.
Marques, P. et al. Key role of activated platelets in the enhanced adhesion of circulating leucocyte-platelet aggregates to the dysfunctional endothelium in early-stage COPD. Front. Immunol. 15, (2024).
25.
van der Molen, M. C. et al. Reduction of Lung Hyperinflation Improves Cardiac Preload, Contractility, and Output in Emphysema: A Clinical Trial in Patients Who Received Endobronchial Valves. Am J Respir Crit Care Med 206, 704–711 (2022).
26.
Xu, Y. et al. Hyperinflated lungs compress the heart during expiration in COPD patients: a new finding on dynamic-ventilation computed tomography. Int J Chron Obstruct Pulmon Dis 12, 3123–3131 (2017).
27.
Kawut, S. M. et al. Cor Pulmonale Parvus in Chronic Obstructive Pulmonary Disease and Emphysema. JACC 64, 2000–2009 (2014).
28.
Jozwiak, M. & Teboul, J.-L. Heart-Lungs interactions: the basics and clinical implications. Ann Intensive Care 14, 122 (2024).
29.
Humbert, M. et al. 2022 ESC/ERS Guidelines for the diagnosis and treatment of pulmonary hypertension. Eur Respir J 61, 2200879 (2023).
30.
Pirera, E., Di Raimondo, D., D’Anna, L. & Tuttolomondo, A. Risk trajectory of cardiovascular events after an exacerbation of chronic obstructive pulmonary disease: A systematic review and meta-analysis. Eur J Intern Med 135, 74–82 (2025).
31.
Simons, S. O. et al. Temporal Dynamics of Cardiovascular Risk in Patients with Chronic Obstructive Pulmonary Disease During Stable Disease and Exacerbations: Review of the Mechanisms and Implications. Int J Chron Obstruct Pulmon Dis 19, 2259–2271 (2024).
32.
Daniels, K. et al. Risk of Death and Cardiovascular Events Following an Exacerbation of COPD: The EXACOS-CV US Study. Int J Chron Obstruct Pulmon Dis 19, 225–241 (2024).
33.
Khuyến cáo về dự phòng bệnh lý tim mạch trong thực hành lâm sàng 2022. Hội Tim Mạch Học Việt Nam.
34.
Vergani, M., Cannistraci, R., Perseghin, G. & Ciardullo, S. The Role of Natriuretic Peptides in the Management of Heart Failure with a Focus on the Patient with Diabetes. J Clin Med 13, 6225 (2024).
35.
Thực hành chẩn đoán và điều trị bệnh động mạch vành. Bộ Tế 2020.
36.
Gale, C. P. et al. Identification and management of cardiopulmonary risk in patients with chronic obstructive pulmonary disease: a multidisciplinary consensus and modified Delphi study. Eur J Prev Cardiol 32, 1445–1460 (2025).
37.
All-Cause and Cardiovascular Mortality With Single Inhaler Triple Therapy Versus Double Therapies for COPD: A Systematic Review and Metanalysis | Archivos de Bronconeumología. https://www.archbronconeumol.org/es-all-cause-cardiovascular-mortality-with-single-articulo-S0300289625000626.
38.
Management of the patient with COPD and heart disease - UpToDate. https://www.uptodate.com/contents/management-of-the-patient-with-copd-and-heart-disease?csi=35fcc328-50b1-4e39-9a35-330f806cc493&source=contentShare.
39.
Bhatt, A. S., DeVore, A. D., DeWald, T. A., Swedberg, K. & Mentz, R. J. Achieving a Maximally Tolerated β-Blocker Dose in Heart Failure Patients: Is There Room for Improvement? Journal of the American College of Cardiology 69, 2542–2550 (2017).
40.
Chokesuwattanaskul, R., Shah, N., Chokesuwattanaskul, S., Liu, Z. & Thakur, R. Low-dose Amiodarone Is Safe: A Systematic Review and Meta-analysis. J Innov Card Rhythm Manag 11, 4054–4061 (2020).
41.
Aaron, C. P. et al. A Longitudinal Cohort Study of Aspirin Use and Progression of Emphysema-like Lung Characteristics on CT Imaging: The MESA Lung Study. Chest 154, 41–50 (2018).
42.
Giannoni, A., Emdin, M. & Passino, C. Cheyne-Stokes Respiration, Chemoreflex, and Ticagrelor-Related Dyspnea. N Engl J Med 375, 1004–1006 (2016).
43.
Parodi, G., & Storey, R. F. (2015). European heart journal. Acute cardiovascular care, 4(6), 555–560.
44.
Concomitant asthma and COPD - UpToDate. https://www.uptodate.com/contents/concomitant-asthma-and-copd.
45.
Yin, D.-G., Qiu, M. & Duan, X.-Y. Association Between SGLT2is and Cardiovascular and Respiratory Diseases: A Meta-Analysis of Large Trials. Front Pharmacol 12, 724405 (2021).
46.
Rutten, F. H., Cramer, M.-J. M., Lammers, J.-W. J., Grobbee, D. E. & Hoes, A. W. Heart failure and chronic obstructive pulmonary disease: An ignored combination? Eur J Heart Fail 8, 706–711 (2006).
47.
Poor, H. D., Girgis, R. & Studer, S. M. World Health Organization Group III pulmonary hypertension. Progress in Cardiovascular Diseases 55, 119–127 (2012).
48.
Graham, B. L. et al. Standardization of Spirometry 2019 Update. An Official American Thoracic Society and European Respiratory Society Technical Statement. Am J Respir Crit Care Med 200, e70–e88 (2019).
49.
Mancia, G. et al. 2023 ESH Guidelines for the management of arterial hypertension The Task Force for the management of arterial hypertension of the European Society of Hypertension: Endorsed by the International Society of Hypertension (ISH) and the European Renal Association (ERA). Journal of Hypertension 41, 1874 (2023).
50.
Home - Stride BP (www.stridebp.org)
Đồng thuận đa chuyên khoa trong quản lý người bệnh bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính đồng mắc bệnh tim mạch

Tệp

PDF
Lượt xem bài68
Lượt xem tài liệu2
Lượt tải xuống0
Chuyên mục ĐỒNG THUẬN CHUYÊN GIA
Số phát hành Số 120 - 2026
Category NGHIÊN CỨU CƠ BẢN VỀ TIM MẠCH
Trang 5-20
Chủ sở hữu bản quyền 2026 Tạp chí Tim mạch học Việt Nam

Cùng chuyên mục

Bài viết liên quan

Các bài trong chuyên đề «NGHIÊN CỨU CƠ BẢN VỀ TIM MẠCH».

Xem thêm bài viết

Đánh giá kết quả nghiệm pháp xoa xoang cảnh trong chẩn đoán nguyên nhân ngất

Mục tiêu nghiên cứu: mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của các bệnh nhân ngất được thực hiện nghiệm pháp xoa xoang cảnh và đánh giá kết quả nghiệm pháp xoa xoang cảnh để xác định nguyên nhân ngất. Đối tượng và phương...

Chi tiết bài báo
PDF
DOI: 10.58354/jvc.113.2025.876
132
Nguyễn Thị Dung; Trần Song Giang; Đinh Huỳnh Linh

ĐỘT TỬ Ở VẬN ĐỘNG VIÊN: DỊCH TỄ HỌC, NGUYÊN NHÂN, CHIẾN LƯỢC SÀNG LỌC VÀ PHÒNG NGỪA

Đột tử do tim ở vận động viên, dù hiếm gặp, gây hậu quả nghiêm trọng vì xảy ra ở người trẻ, khỏe mạnh đang ở đỉnh cao thể lực. Bài viết tổng hợp các bằng chứng cập nhật về dịch tễ, nguyên nhân, chiến lược sàng lọc và phò...

Chi tiết bài báo
PDF
DOI: 10.58354/jvc.116.2025.914
58
Trần Kim Sơn; Nguyen Trung Kien; Nguyen Quan Duc Minh; Huynh Anh Thu; Nguyen Thi Thuy Quynh