Tóm tắt
Bài viết của GS. Phạm Mạnh Hùng, nhân kỷ niệm 40 năm Bộ môn Tim mạch – Trường Đại học Y Hà Nội, điểm lại lịch sử phát triển chuyên ngành Tim mạch thế giới từ công trình De Motu Cordis của William Harvey (1628) qua các mốc son: điện tâm đồ (Einthoven, 1903), thông tim (Forssmann, 1929), siêu âm tim (Edler-Hertz, 1952), can thiệp động mạch vành qua da (Grüntzig, 1977), phẫu thuật tim hở (Gibbon, 1953), thay van động mạch chủ qua ống thông (TAVR), và điều trị nhồi máu cơ tim cấp bằng tái tưới máu. Bài viết trình bày tiến bộ theo từng chuyên ngành sâu: chẩn đoán hình ảnh tim mạch (siêu âm, CT, CMR, PET), tăng huyết áp, bệnh van tim, rối loạn nhịp tim, suy tim (HFrEF/HFpEF và các nhóm thuốc mới: ARNi, SGLT2i, thuốc đối kháng mineralocorticoid), công nghệ gen-di truyền (Dự án Bộ gen Người, GWAS, CRISPR/Cas, y học chính xác) và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong tim mạch lâm sàng. Kết luận nhấn mạnh dù đạt nhiều tiến bộ vượt bậc, gánh nặng bệnh tim mạch toàn cầu vẫn cao, đòi hỏi tiếp tục đầu tư khoa học cơ bản, đảm bảo công bằng tiếp cận điều trị và tập trung vào dự phòng bệnh tim mạch.