Tóm tắt
Biến chứng cơ học thủng vách liên thất (VSR) sau nhồi máu cơ tim (NMCT) một trong những biến chứng hiếm nhưng rất nặng nề và có nguy cơ tử vong cao [1] . Tỉ lệ biến chứng cơ học thủng vách liên thất ở bệnh nhân nhồi máu cơ tim cấp trước đây xấp xỉ 1-3% khi mà chưa có các biện pháp tái tưới máu mạch vành [2]. Sau khi sự ra đời của liệu pháp tiêu sợi huyết tỉ lệ này giảm xuống đáng kể khoảng 0,3% [1]. Khi liệu pháp tái tưới máu bằng can thiệp động mạch vành qua da (PCI) được ứng dụng rộng rãi trên lâm sàng, các báo cáo đưa ra tỉ lệ này dao động khoảng 0,23 – 0,71% [3], [4] Hầu hết biến chứng cơ học này đều xảy ra ở tuần đầu tiên sau nhồi máu cơ tim và thường gặp ở các BN nữ giới, lớn tuổi [5]. BN thường biểu hiện với các triệu chứng và dấu hiệu lâm sàng của suy tim cấp và một tiếng thổi giữa thì tâm thu mới xuất hiện được nghe rõ nhất ở bờ dưới cạnh ức trái. Bệnh nhân được chẩn đoán dựa vào siêu âm tim qua thành ngực và/ hoặc thông tim phải. Các đặc điểm chuẩn đoán gồm có: (1) Nhìn thấy vị trí khuyết ở vách liên thất với dòng phụt ngược từ trái sang phải trên siêu âm tim, (2) Có sự tăng độ bão hòa oxy giữa tâm nhĩ phải và tâm thất P > 10% do dòng máu phụt ngược giàu oxy từ tâm thất T sang. Sự chênh lệch độ bão hòa oxi sẽ lớn hơn trong trường hợp lỗ thủng vách liên thất lớn. Với nhồi máu cơ tim thành trước lỗ thủng thường ở vị trí gần mỏm tim và thường chỉ là một vết rách gọn. Với các thường hợp nhồi máu cơ tim thành dưới, lỗ thủng thường phước tạp gồm nhiều vết rách, xé bao gồm cả phần dưới và phần đáy tim. Với những tổn thương phước tạp như vậy sẽ rất khó khăn trong kỹ thuật phẫu thuật vá lỗ thông liên thất. Nếu không được phẫu thuật sửa chữa thì khoảng 90% BN sẽ tử vong và hầu hết là trong những ngày đầu sau khi chẩn đoán, tỉ lệ tử vong khoảng 40% trong vòng 30 ngày ở những bệnh nhân được phẫu thuật đóng lỗ thông liên thất [6]. Can thiệp bít dù lỗ thủng vách liên thất qua đường ống thông ở những BN tình trạng lâm sàng không ổn định sau NMCT cũng là hướng đi mới có nhiều triển vọng bên việc phẫu thuật vá TLT thông thường và cũng đã đạt được nhiều thành tựu trong một số báo cáo. [7].